Hoofdmenu openen

Mechelen Mapt β

Wijzigingen

Cornelius Franciscus Nelis

8.520 bytes toegevoegd, 18 januari
Algemeen nazicht met aanvullingen, kleine correcties en afwerking, Bibliografie, Literatuur, Externe links en de laatste Bronnen vergen nog verdere afwerking.
{{Translation|18th century ecclesiastic and statesman from Mechelen}}
'''Cornelius Franciscus''' (of '''Corneel Frans''', '''Corneille-François''' of veelal de initialen , zelden '''C.F.Corneel Frans''') '''Nelis''' (of '''de Nelis''' of '''de Nélis'''), geboren te [[Mechelen]] op 4 of 5 juni 1736 en overleden te [[wp:Camaldoli (Poppi)|Camaldoli]] nabij [[wp:Florence (stad)|Florence]] op 21 augustus 1798, was een [[wp:Filosoof|filosoof]], de laatste [[wp:Bisdom Antwerpen|bisschop van Antwerpen]] in de periode van het [[wp:Ancien Régime|Ancien Régime]] en een [[wp:Staatsman|staatsman]] in de [[wp:Zuidelijke Nederlanden|Zuidelijke Nederlanden]].
==Biografie==
|titel=Cavalcade ende triumph-waegens ... Cornelius Franciscus Nelis ... Eersten van Loven ... Publieke Schole van Mechelen ... 't Oratorie
|uitgever=Laurentius Vander Elst, Mechelen (1753) (e-boek: Google 2008)
|accessdate=2013-04-23— zie [[#Voetnoten|voetnoot]] 'Gelegenheidsvers'
}}</ref>
===Leuven===
Tijdens zijn hogere studie aan de [[wp:Faculteit (onderwijs)|faculteit]] [[wp:Theologie|theologie]], die tot zijn [[wp:Licentiaat|licentiaat]]sgraad zou leiden in 1760 — het jaar ook van zijn [[wp:Priester#Katholieke Kerk|priester]]wijding door [[wp:Johann Heinrich von Frankenberg|von Frankenberg]], [[wp:Aartsbisdom Mechelen|aartsbisschop van Mechelen]],<ref name="CH1"><small span style="colorfont-size:#6660.95em;"><small>(</small><span style="font-weight:600bold;color:#555;">en(fr)</span><small>)</small></small> [http://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bnelis.html Bishop Corneille-François de Nélis]. Catholic hierarchy. <small>Nagezien 2020-01-06.</small></ref> genoot Nelis al gauw de aandacht van de pas aangestelde koninklijk commissaris voor de hervorming van de universiteit [[wp:Patrice François de Neny|Patrice François de Neny]]. In 1757 benoemde <span title="het toenmalige stadsbestuur">het magistraat</span> van Nelis' thuisstad de student tot president van het [[wp-en:List of colleges of Leuven University|Mechels college&#8202;&zwj;<sup><small>(</small>en<small>)</small></sup>]] in de oude (katholieke) [[wp:Universiteit Leuven (1425-1797)|Universiteit Leuven]] en bij deze laatste werd hij aangesteld tot [[wp:Bibliothecaris|bibliothecaris]] op 1 februari 1758, een maand nadat de Neny hoofd-president van de [[wp:Geheime Raad|Geheime Raad]] was geworden. De Neny bezorgde hem ook een fatsoenlijk inkomen door hem te laten benoemen tot [[wp:kanunnik|kanunnik]] aan de Sint-Pieterskerk te Leuven. Zijn steun liet Nelis toe het niveau van de bibliotheek op te tillen en de universitaire drukkerij op te richten.<ref>{{Citeer web
|url=http://www.arts.kuleuven.be/geschiedenis/onderzoek/historische-situering
|titel=Historische Situering
===Onderwijshervormer===
De toen opbloeiende natuurwetenschappen verdienden vanuit zijn theologisch gegronde filosofische overtuiging meer academische geestdrift. Geconfronteerd met achterhaalde praktijken in de Leuvense universiteit, en met haar <span title="Er mocht van rechtswege geen andere 'universiteit ' komen">alleenrecht in de Oostenrijkse Nederlanden</span>, werd Nelis betrokken bij plannen tot oprichten van een [[wp:Academie|academie]] in Brussel om alzo de jeugd modern opgevatte hoge studies te bieden, wat door de burgerlijke overheid zeer geapprecieerd werd maar door Leuven zo weinig, dat hij op 22 juli 1765 een heenkomen vond in een kanonnikaat aan de kathedraal van [[wp:Doornik|Doornik]] — met als extra voordeel een verdrievoudigd inkomen. Hij verhuisde pas in 1767 en zijn bibliothecarispositie gaf hij het volgende jaar op; vanaf toen noemde hij zich '&zwj;(''<span title="Naast de hoofdbetekenis 'abt' werden van in de 18e eeuw ook aan de tonsuur (kaal kroontje) herkenbare seculiere clerici (geestelijken die onder de andere mensen leven) in het Frans abbé genoemd; sinds het laatste kwart van de 20e is dat minder gebruikelijk.">abbé</span>'') ''de'' Nelis'.  In 1769 werd hij lid van de toen opgerichte ''Société littéraire'', die in 1772 ''Académie impériale et royale des Sciences et des Belles-Lettres de Bruxelles'' werd.<ref>{{Citeer web
|url=http://www.dbnl.org/tekst/geyl001gesc01_01/geyl001gesc01_01_0048.php
|titel=Geschiedenis van de Nederlandse stam (herziene uitgave in 3 delen)
|url=http://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_2002_num_80_2_4626
|title=Le premier manuel d'histoire de Belgique et l'enseignement de l'histoire nationale dans les collèges à la fin de l'Ancien Régime
|work=Revue belge de Philologie et d'Histoire tôme - tome 80, fasc. 2
|language=fr
|page=493[8], 494
|publisher=Société pour le Progrès des Études Philologiques et Historiques (2002); online: Persée
|accessdate=2020-01-06
}}</ref> Na de opheffing in 1773 van de jezuïetenorde speelde hij naast de Neny en nog enige andere overtuigde aanhangers van de [[wp:Verlichting (stroming)|Verlichting]] ook voor de reorganisatie van het [[wp:Humaniora (onderwijs)|humanioraonderwijs]] een belangrijke rol in de daartoe door keizerin [[wp:Maria Theresia van Oostenrijk (1717-1780)|Maria-Theresia]] eind de jaren 1770 in 1777 opgerichte Koninklijke Commissie voor de Studiën. De Nelis had zijn visie al in 1774 neergeschreven in zijn ''Mémoire sur les écoles et les études d'humanités, comprenant des réflexions tirées de l'histoire''.<ref name="DS1" /><ref name="HGOC1">{{Citeer web
|url=http://www.dbnl.org/tekst/hall014gesc01_01/hall014gesc01_01_0022.php
|titel=Wetenschappelijke instellingen en netwerken
===Bisschop en politicus===
Na een achttiental jaren te Doornik werd hij opgeroepen tot [[wp:Bisdom|bisschop]] van Antwerpen (1785&#8202;–1794, ''in absentia'' tot overlijden in 1798)<ref name="CH1" /><ref name="DS1" />. Gedurende wat men wat later het ''Ancien Régime'' zou noemen, was er nog geen strikte [[wp:Scheiding van kerk en staat|scheiding tussen kerk en staat]] en monseigneur de Nelis bleek zich krachtig te verzetten tegen de nochtans vooruitstrevende maar tevens de staatsmacht versterkende hervormingspolitiek van keizer [[wp:Keizer Jozef II|Jozef II]]. In 1789 steunde hij binnen het monsterverbond van clerus, aristocratie en burgerij de meer progressieve en democratische [[wp:Vonckisten|vonckistische strekking]] in de vorming van het patriottenleger onder [[wp:Jan Andries vander Mersch|kolonel luitenant-generaal Van der Meersch]]. Diens [[wp:Slag bij Turnhout (1789)|overwinning bij Turnhout]] op het de keizerlijke leger strijdkrachten bracht tijdens de [[wp:Brabantse Omwenteling|Brabantse Omwenteling]] de republiek der [[wp:Verenigde Nederlandse Staten|Verenigde Nederlandse Staten]] teweeg onder [[wp:Hendrik van der Noot|Hendrik van der Noot]], die als één van de voornaamste Brabantse grootgrondbezitters&#8202;&zwj;<ref>{{Citeer web
|url=http://www.burchten-kastelen.be/provincies/limburg/026%20Kasteel%20van%20Duras/Kasteel%20van%20Duras.html<!--http://www.vilters-vanhemel.be/limburg_sint-truiden_kasteel_Duras.html-->
|werk=Langs burchten en kastelen
|uitgever=Belgische Burchten en Kastelen<!--Eric Vilters &amp; Eveline Vanhemel-->
|accessdate=2020-01-14
}}</ref> tot de conservatieve '[[wp:Statisten|staatse]]' tegenhangers hoorde. De akte die er de grondwet van ging worden werd door de bijeengeroepen [[wp:Staten-Generaal van de Nederlanden#Staten-Generaal in de Zuidelijke Nederlanden|Staten-Generaal]] aangenomen; Nelis had die tekst geredigeerd en werd verkozen tot president maar wist relatief weinig invloed uit te oefenen.  Hij zag spoedig in dat het fout zou lopen en negotieerde met de Oostenrijkers. Het onafhankelijke avontuur liep al eind 1790 finaal spaak. Nog voor de zomer nodigde hij als hoofd van een afvaardiging van de [[wp:Staten van Brabant|Staten van Brabant]], te [[wp:Bonn|Bonn]] de opnieuw erkende landvoogden [[wp:Albert Casimir van Saksen-Teschen|Albert Casimir van Saksen-Teschen]] en zijn eega [[wp:Maria Christina van Oostenrijk (1742-1798)|aartshertogin Maria Christina]] uit; het oude vertrouwen herwon hij echter niet geheel.<ref name="TV1">{{Citeer web
|url=http://www.numisbel.be/1920_5.pdf
|format=Pdf
|pagina=259-260
|auteur=Van der Sijsen, Nicoline; Willemyns, Roland
|uitgever=Bert Bakker, Amsterdam (2009); online: <snan span title="Vrije Universiteit Brussel">VUB</span>
|accessdate=2020-01-16
}}</ref>In juli 1793 verontschuldigde hij zich voor zijn revolutionaire rol nog bij de nieuwe keizer [[wp:Keizer Frans II|Frans II]].<ref>&bull; Hildebrand, p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;II. Onder Oostenrijk – E. De Brabantse omwenteling. ''[http://theo.kuleuven.be/en/research/research_units/ru_church/ru_church_capuchins/full-texts-1/hildebrand/nederlanden/hildebrand-10-1.pdf De kapucijnen in de Nederlanden en het prinsbisdom Luik - deel X eerste stuk: Einde en nieuw begin]'' p.&#8202;&zwj;186-212 (inz. 192-209). Archief der kapucijnen, Antwerpen (1956). <small>Nagezien 2020-01-16: "bij de nieuwe keizer Frans II" op "19 Juli 1791" is fout: Hildebrands bron De Ram 'Synopsis (etc.)' stelde 19 juli 1793 en Frans II was pas sinds juli 1792 keizer.</small><br />&bull; De Ram, Pierre François Xavier. [http://books.google.pt/books?id=4XY0AAAAMAAJ&printsec=frontcover&hl=fr&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false Synopsis Actorum Ecclesiae antverpiensis et ejusdem dioeceseos status (etc.)] p.&#8202;&zwj;101-102. Hayez, reg. Acad. Typographus, Bruxellis (1856). <small>Nagezien 2020-01-16.</small></ref>
===In onmin===
In Frankrijk kreeg de omwenteling meer succes maar ook en bij [[wp:Eerste Coalitieoorlog|die revolutionaire krachten]] had Nelis het pas goed verkorven. Zo werd hij mikpunt van de [[wp-fr:Théophilanthropie|theofilantrope&#8202;&zwj;<sup><small>(</small>fr<small>)</small></sup>]] 'commissaris van de uitvoerende macht' te Brussel [[wp-fr:Pierre-Jean-Baptiste Chaussard|'Publicola' Chaussard&#8202;&zwj;<sup><small>(</small>fr<small>)</small></sup>]]. De al naar Zwitserland uitgeweken [[wp:Augustin de Lestrange|abt uit Soligny-la-Trappe]] zond monniken naar Canada om daar de bedreigde orde verder te zetten maar de onlusten beletten hun verscheping en zouden hen naar [[wp:Westfalen|Westfalen]] afleiden; inmiddels had Nelis de abt overhaald om een delegatie in zijn [[wp:bisdom|diocees]] te laten, waardoor in 1794 op het dankzij bisschoppelijke aansporing door gegoede burgers geschonken landgoed ''&zwj;'Nooit Rust'&zwj;'' een trappistenpriorij ontstond. Hoewel haar stichters al na zes weken moesten vluchten, zouden ze [[wp:Elba#Napoleon|na Napoleons hoogdagen]] terugkeren; in 1836 werd het de [[wp:Abdij van Westmalle|''abdij'' van Westmalle]].<ref>{{Citeer web
|url=http://www.lannoo.be/sites/default/files/books/issuu/9789401420587.pdf
|formaat=Pdf
|jaar=2018
|accessdate=2020-01-10: Foutje "Toen Napoleon in 1814 bij Waterloo definitief werd verslagen" want 1814 verbannen naar Elba, 1815 zijn Waterloo gevonden
}}</ref>  De oorlogshandelingen dwongen ook Nelis te emigreren: in 1794 slechts tot [[wp:Gewest Holland|Holland]]<!--Van de paar geraadpleegde bronnen noemt de ene slechts Leiden en de andere slechts Amsterdam--> doch toen daar iets later de [[wp:Bataafse Republiek|Bataafse Republiek]] in het verschiet bleek, met pauzes bij de Duitse [[wp:Universiteit van Göttingen|universiteit van Göttingen]] en bij de filosoof en vertaler van een zijner werken naar het Duits [[wp:Johann Kaspar Lavater|Lavater]] — die de Duitse vertaling van Nelis' belangrijkste wijsgerige werk van een voorwoord voorzien had&#8202;&zwj;<ref name="HJ1">{{Citeer web|url=http://books.openedition.org/pur/29091?lang=en|title=La scénographie des préfaces (nos.&#8202;&zwj;14-15)|work=L'art de la préface au siècle des Lumières|language=fr|author=Herman, Jan; Galleron, Ioana (dir.)|publisher=Presses universitaires de Rennes; online: OpenEdition|accessdate=2020-01-14}}<!--alternatieve url:http://www.academia.edu/11778719/La_sc%C3%A9nographie_des_pr%C3%A9faces (dan met p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;... i.p.v. nos.&#8202;&zwj;14-15)--></ref> — in het Zwitserse [[wp:Zürich (stad)|Zürich]], naar [[wp:Bologna|Bologna]] en Rome. Toen amper twee jaar later Napoleon de <span title="Rome">Eeuwige Stad</span> naderde om er de [[wp:Romeinse Republiek (1798-1799)|Romeinse Republiek]] te vestigen, vond de bisschop in feitelijke ballingschap uiteindelijk rust in de hoofdabdij van de <span title="Dit is de toenaam naar de witte pij van de 'Ordo Camaldulensium', naar de locatie (oorspronkelijk 'Campus Maldoli' geheten) van de door Sint-Romualdus van Ravenna [niet Sint-Rumoldus want dat was Rombout, de patroon van Mechelen] in het tweede decennium van de 11e eeuw gestichte eerste abdij van zijn vrij kleine orde. Ze bleef zonder kloosters in de Lage Landen: '&zwj;'witte paters'&zwj;' daar zijn cisterciënzers [inclusief 'trappisten'] (eveneens volgelingen van Benedictus), norbertijnen of dominicanen [o.m. te Mechelen ook predikheren geheten].">witte benedictijnen</span> te Camaldoli in [[wp:Toscane|Toscane]]; al vrij spoedig werd het de eeuwige, ten gevolge <span title="De toenmalige term 'hydropisie' kon op verscheidene soorten vochtophopingen slaan.">een soort oedeem</span>.<ref name="TV1" /> De [[wp:sedisvacatie|zetel bleef vacant]] tot het bisdom Antwerpen in 1801 werd opgeheven en door het Mechelse opgeslokt(uitgezonderd de [[wp:Decanaat|decanaten]] <span title="Ook staatkundig: Het eeuwen eerder van de baronie Breda afgesplitste markizaat Bergen op Zoom werd in 1801 door de Bataafse Republiek opgekocht en ook de baronie was daarin gevallen."><!--1801 'Bataafs Gemenebest', 1802 'Bataafs Brabant'-->Bergen op Zoom en Breda</span>),<ref><span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> [http://books.google.be/books?id=yR8PAAAAQAAJ&pg=PA347&lpg=PA347&dq=Corneille-François+de+Nélis&source=bl&ots=3uZJpgRdK_&sig=8Ng9vJvLmnmlaTCbYvcJ0HuF_tc&hl=nl#v=onepage&q&f=false Dix-huitième évêque d'Anvers, Corneille-François de Nelis]. ''Précis historique du ci-devant évêché d'Anvers''. ''Almanach du clergé catholique romain des Pays-Bas - 3e anneé'' p.347-351. Hayez, Bruxelles (1824); online: Google Books. <small>Nagezien 2020-01-17.</small></ref> wijl de aartsbisschop aldaar, [[wp:kardinaal|kardinaal]] von Frankenberg, werd opgevolgd door [[wp:Jean-Armand de Roquelaure|Jean-Armand de Bessuéjouls de Roquelaure]], wiens bisdom van [[wp:Senlis (Oise)|Senlis]] eveneens was afgeschaft. Het Antwerpse zou pas eind 1961 heropgericht worden.
===Postuum===
Overeenkomstig Nelis' groots opgezet plan&#8202;&zwj;<ref name="VT172">Verschaffel p. &#8202;&zwj;172. <small>Nagezien 2019-12-31.</small></ref> en aanbevelingen uit 1759 aangaande een ''Scriptorum rerum Belgicarum'', die in 1770 slechts tot een al te beperkte ''Monumentae historiae Belgicae'' hadden geleid, werd in 1827 een bijzondere commissie belast met de publicatie van nog niet uitgegeven [[wp:Kroniek|kronieken]] betreffende de voornamelijk op het zuidelijk deel van het Koninkrijk der Nederlanden gerichte nationale geschiedenis. Ze staat sinds haar bekrachtiging door de eerste koning der Belgen in 1834 bekend als de ''Commission royale d'Histoire'' of Koninklijke Commissie voor Geschiedenis.<ref>[http://commissionroyalehistoire.be/nl/commission/histoire_nl.html Chronologische bakens]. Koninklijke Commissie voor Geschiedenis. <small>Nagezien 2019-12-31.</small></ref>
==Varia==
==Bibliografie==
(Slechts een greep uit Nelis' geschriftenzonder volledigheid na te streven)
===Vroege werkjes===
Hoewel anoniem, kunnen deze duidelijk toegeschreven worden aan C.F. Nelis en zeker drukte hij ze illegaal([[wp:Typografie|typografisch]] zeer verzorgd, wat hem steeds belangrijk was):*''Fragment sur les principes du vrai bonheur. Discours à Lysimaque''. (1763; heruitgegeven begin 1764)<ref name="VT172" /><ref name="DCC1">De Clercq, zie de onder [[#Correspondentie|Correspondentie]] gelinkte 'Corneille-... et Jacob-Nicolas Moreau' online: Persée. <small>Nagezien 2020-01-14.</small></ref>*''Alexis. Fragment d’institution d’un prince''. (1763)<ref name="SA1">{{Citeer web
|url=http://bib.kuleuven.be/over-ons/publicaties/ex-officina/exofficina-2017-2.pdf
|titel=Een nieuwe digitale toepassing:Lovaniensia.be
|werk=Nieuws uit de universiteitsbibliotheek - jg.&#8201;&zwj;30 nr.&#8201;&zwj;2
|pagina=15
|auteur=Smets, An
*[[Martinus Dorpius|<span title="Van Dorp, Maarten&#xA;klik voor meer...">Dorpius, Martinus</span>]]; <span class="plainlinks">[http://expo.bib.kuleuven.be/exhibits/show/500-jaar-collegium-trilingue/professors/petrus-castellanus <span title="Van de Casteele, Petrus&#xA;klik voor meer...">Castellanus, Petrus</span>]</span><!--(1585-1632), NIET wp-la:Petrus Castellanus (1480-1552)-->; [[wp:Erycius Puteanus|<span title="De Put, Eric&#xA;klik voor meer...">Puteanus, Erycius</span>]]; [[wp:Viglius|<span title="van Aytta van Swichum, Wigle&#xA;klik voor meer...">ab Aytta Zuichemus, Viglius</span>]]; Nelis, Cornelius Franciscus (ed.). ''[http://depot.lias.be/delivery/DeliveryManagerServlet?dps_pid=IE4734449& Sylloge – Collectio opusculorum ad historiam litterariam Belgicam pertinentium]''. Leuven (1765-67)<ref name="SA1" /><ref>[http://www.flandrica.be/flandrica/items/show/467 KU Leuven Bibliotheken – Sylloge]. [http://www.flandrica.be/flandrica/over-flandrica-be/ Flandrica.be]. <small>Nagezien 2020-01-09.</small></ref><ref>[http://limo.libis.be/primo-explore/search?query=any,contains,9925765050101488&tab=all_content_tab&search_scope=ALL_CONTENT&sortby=title&vid=KULeuven&lang=nl_BE&offset=0 Oude druk: Collectio (etc.)]. Libis, Heverlee. <small>Nagezien 2020-01-10 (incl. in hogerstaande [[#Bibliografie|Bibliografie]] gelinkte scan 'Sylloge – Collectio...', online: Teneo - <span title="Katholieke Universiteit Leuven">KU Leuven</span>).</small></ref>
===Verhandelingen===
*''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0001?tify={%22pages%22:%5B168%5D,%22panX%22:0.392,%22panY%22:0.684,%22view%22:%22thumbnails%22,%22zoom%22:0.344} Mémoire sur (...). Mémoire premier, sur la vigogne, et par occasion sur l'amélioration des laines (...) Juin 1773]'' in ''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0001?tify={%22pages%22:%5B3&5D,%22view%22:%22info%22} Mémoires de l'<span title="de academie waartoe Nelis mee aan de basis lag">Académie impériale et royale des Sciences et des Belles-Lettres de Bruxelles</span> - tôme tome 1]'' p. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;43 [44 blanke pagina], eig. p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;45&#8202;&zwj;–59. J. L. De Boubers, Bruxelles (1777)<ref name="AR1" /><ref name="TARB1" /><ref>Zie de in [[#Bibliografie|Bibliografie]] gelinkte 'Mémoire sur...' en tevens 'Mémoires de l'Académie (etc.) tôme - tome 1', online: Göttinger Digitalisierungszentrum, Göttingen (2001)</ref>*''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0001?tify={%22pages%22:%5B605%5D,%22panX%22:0.498,%22panY%22:0.682,%22view%22:%22thumbnails%22,%22zoom%22:0.383} Réflexions sur un ancien Monument du Tournaisis, appelé vulgairement la Pierre Brunehaut (...) Novembre 1773]'' in ''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0001?tify={%22pages%22:%5B3%5D,%22view%22:%22info%22} Mémoires de l'<span title='de academie waartoe Nelis mee aan de basis lag'>Académie impériale et royale des Sciences et des Belles-Lettres de Bruxelles</span> - tôme tome 1]'' p. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;469–&#8202;&zwj;487. J. L. De Boubers, Bruxelles (1777)<ref name="AR1" /><ref name="TARB1" /><ref>Zie de in [[#Bibliografie|Bibliografie]] gelinkte 'Réflexions...' en tevens 'Mémoires de l'Académie (etc.) tôme - tome 1', online: Göttinger Digitalisierungszentrum, Göttingen (2001)</ref>*''Mémoire sur les écoles et les études d'humanités, comprenant des réflexions tirées de l'histoire'' . (1774)<ref name="DS1" /><ref name="HGOC1" />*''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0002?tify={%22pages%22:%5B632%5D,%22panX%22:0.441,%22panY%22:0.687,%22view%22:%22thumbnails%22,%22zoom%22:0.323} Vues sur différens points de l'Histoire Belgique]'' in ''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0002?tify={%22pages%22:%5B2%5D,%22view%22:%22info%22} Mémoires de l'<span title="de academie waartoe Nelis mee aan de basis lag">Académie impériale et royale des Sciences et des Belles-Lettres de Bruxelles</span> - tôme tome 2]'' p. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;587–&#8202;&zwj;597. Impr. Académique, Bruxelles (1780)<ref name="AR1"><small span style="colorfont-size:#6660.95em;"><small>(</small><span style="font-weight:600bold;color:#555;">(fr)</span><small>)</small></small> [http://www.academieroyale.be/academie/documents/PUBLITablegeneraledesmemoires686.pdf Tables générales des mémoires] (Nosnos. &#8202;&zwj;11, &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;27, &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;52, &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;56). Académie Royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique. <small>Nagezien 2019-12-31.</small></ref><ref name="TARB1">{{Citeer web
|url=http://tresorsdelacademie.be/fr/autographes/reflexions-sur-un-ancien-monument-du-tournaisis-appele-vulgairement-la-pierre-brunehaut
|title=Réflexions (etc.)
|publisher=Les Trésors de l'Académie Royale de Belgique
|accessdate=2020-01-06
}} — Vooral m.b.t. ''vigogne &amp; laines'' en beide ''Histoire Belgique'': zie tab 'Notice biographique'.</ref><ref>Zie de in [[#Bibliografie|Bibliografie]] gelinkte 'Vues...' en tevens 'Mémoires de l'Académie (etc.) tôme - tome 2', online: Göttinger Digitalisierungszentrum, Göttingen (2001)</ref>*''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0002?tify={%22pages%22:%5B708%5D,%22panX%22:0.351,%22panY%22:0.695,%22view%22:%22thumbnails%22,%22zoom%22:0.323} Suites des vues sur différens points de l'Histoire Belgique (...) 1776]'' in ''[http://gdz.sub.uni-goettingen.de/id/PPN129323659_0002?tify={%22pages%22:%5B2%5D,%22view%22:%22info%22} Mémoires de l'<span title="de academie waartoe Nelis mee aan de basis lag">Académie impériale et royale des Sciences et des Belles-Lettres de Bruxelles</span> - tôme tome 2]'' p. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;661–&#8202;&zwj;673. Impr. Académique, Bruxelles (1780)<ref name="AR1" /><ref name="TARB1" /><ref>Zie de in [[#Bibliografie|Bibliografie]] gelinkte 'Suite des vues...' en tevens 'Mémoires de l'Académie (etc.) tôme - tome 2', online: Göttinger Digitalisierungszentrum, Göttingen (2001)</ref>*[http://books.google.be/books?id=57oWAAAAQAAJ&printsec=frontcover&hl=nl&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false ''Belgicarum rerum prodromus – sive de historia Belgica ejusque scriptoribus praecipuis commentatio'' — inclusief 'vrije vertaling':<br />''Dissertation qui sert de prospectus et de préface générale a la collection nouvelle des historiens des Pays-Bas'']. J. Grangé, Antwerpen (1790)<ref>[http://books.google.be/books/about/Combien_l_histoire_des_provinces_belgiqu.html?id=57oWAAAAQAAJ Belgicarum (etc.)]. Google Books (2008). <small>Nagezien 2020-01-06 (incl. in hogerstaande [[#Bibliografie|Bibliografie]] gelinkte scan)<!--"Jo. Grangé, 1790 - 230 pagina's" doch uit de scan blijken 'J. Grangé' en de bladzijden voor de 2 talen samen genummerd tot 115-->.</small></ref> — Dit is zijn voornaamste geschiedkundige werk.<ref name="TV1" />===LijkredeLijkreden===*''Oratio in funeri Francisci I, imp. Caes. Aug.''. Typographia Academica, Leuven (1765)<ref name="WC1">'Title' = titel in [http://www.worldcat.org/advancedsearch Worldcat 'advanced search']. <small>Nagezien 2020-01-15.</small></ref> — betrof [[wp:Keizer Frans I Stefan|Frans van Lorreinen]]*''Oraison funèbre de Marie-Thérèse, archiduchesse d'Autriche, impératrice douairière..., prononcée dans l'èglise collégiale des SS. Michel et Gudule, à Bruxelles, le 23 décembre 1780''. Lemaire, Bruxelles (1781)<ref name="DCC1" /> — evenals:<br />''Lofreden van Maria Theresia, aertshertogin van Oostenryk, keyzerin en apostolike koningin van Hongarien en Bohemen &c. &c. &c.''. AE De Bel, Brussel (ca.&#8201;&zwj;1780) . <small>Nagezien: "uytgesproken ten tyde van haeren lykdienst ... door den hr De Nelis, ... ; Uyt het Fransch vert. door den hr Du Beaurepaire" (eig. Dubeaurepaire, Patrice). Bronnen stellen '[ca 1780]' resp. '1780' doch allicht 1781 indien de uitgave bij Lemaire als origineel diende.</small><ref name="WC1" /><ref>[http://books.google.com/books/about/Lofreden_van_Maria_Theresia_aertshertogi.html?id=74a4HAAACAAJ&redir_esc=n&hl=nl Presentatie: 'Lofreden van Maria Theresia (etc.)'].Google Books.]. Worldcat<small>Nagezien 2020-01-15.</small></ref>
===Meer...===
*''l'Aveugle de la montagne – Entretiens philosophiques''. "Amsterdam, et Paris" (1789-1793); Bodoni, Parma (1795) — Die eerste uitgave , met 5 'entretiens', in feite Grangé, Antwerpen (1789-'90), vertaald als ''Der Blinde vom Berg'' met voorwoord van Johann Kaspar Lavater uitgegeven te Zürich (1791); 3 extra 'entretiens' (1792-'931793). Kende ; het kende meerdere heruitgaven. Dit is zijn voornaamste filosofische werk.<ref name="VT172TV1" /><ref>[http://www.zeno.org/Eisler-1912/A/Nélis,+Corneille+François+de Zeno]<name="HJ1" /ref><ref>{{Citeer web|urlname=http:"VT172" //books.openedition.org/pur/29091?lang=en|title=La scénographie des préfaces (nos. 14-15)|work=L'art de la préface au siècle des Lumières|language=fr|author=Herman, Jan; Ioana Galleron, Ioana (dir.)|publisher=Presses universitaires de Rennes; online: OpenEdition|accessdate=2020-01-14}}</ref>
*''Prières à faire le matin et le soir pour implorer la miséricorde divine dans les calamités qui affligent le royaume de France''. Hanicq, Malines (1792) — op aanraden van de [[wp:Nuntius|pauselijke nuntius]] te Brussel&#8202;&zwj;<ref>{{Citeer web
|url=http://www.ethesis.net/britse_eilanden/britse_eilanden_deel_1.htm
|titel=I. Mechelen, een geschiedenis
|werk=De Britse eilanden in Zuidnederlandse kranten (etc.) 1790 - 1796 – Deel - deel 1: [...] De 'Courier de l'Escaut' en het einde van het Ancien Régime
|auteur=De Ryck, Dave
|uitgever=Scriptie <span title="Katholieke Universiteit Leuven">KU Leuven</span> (2002-'03); online: Ethesis
|accessdate=2020-01-14
}}</ref>
===Andere, met bespreking:===
====Correspondentie====
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à Mgr. Joseph Garampi. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 13'' p.&#8202;&zwj;193-204 (1933)<ref name="VT476">Verschaffel p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;476. <small>Nagezien 2019-12-31.</small></ref>
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à Simon Pierre Ernst. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 14'' p.&#8202;&zwj;175-190 (1934)<ref name="VT476" />
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à Patrice François de Neny. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 15'' p.&#8202;&zwj;133-144 (1935)<ref name="VT476" />
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à [[wp:Johann Kaspar Lavater|Jean Gaspard Lavater]]. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 17'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;78-106 (1936)<ref name="VT476" />
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Carlo (ed.). Quatre lettres de Corneille-François Nelis à Henri van Wijn. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 18'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;59-72 (1937)<ref name="VT476" />
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Carlo. [http://www.persee.fr/doc/bcrh_0001-415x_1946_num_111_1_1670 Corneille-François Nelis et Jacob-Nicolas Moreau]. ''Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Geschiedenis - 111'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;93-141. (1946)<ref name="DCC1" /><ref name="VT476" />
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> Une lettre napolitaine de Corneille-François Nelis. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 25'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;221-241 (1949)<ref name="VT476" />
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> Corneille-François Nelis et Jean-Baptiste Bodoni. ''De Gulden Passer - 30'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;85-110. (1952)<ref name="VT476" />
*Correspondentie van 11 januari 1792 tussen [[wp:Edmund Burke|Edmund Burke]] en Corneille-François Nelis, gepubliceerd in <span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(en)</span> ''Burke, Edmund; Marshall, Peter James (ed.); Woods, John A. (ed.). The correspondence of Edmund Burke – Vol. 7 – January 1792&#8202;-&#8202;August 1794''. Cambridge University Press (1968)<ref><span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(en)</span> Lowe, Barbara et al. (compilers). [http://books.google.be/books?id=EX0jsDW70BEC&pg=PA96&lpg=PA96&dq=Corneille-François+de+Nélis&source=bl&ots=0LAexwLfwp&sig=x-KTGLxndHw7ZPUEHzlfjeyJ37I&hl=nl#v=onepage&q&f=fals An alphabetical list of the correspondences]. ''The correspondence of Edmund Burke – Vol. 10 – Index'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;96. Cambridge University Press; University of Chicago Press (1978). — '&zwj;'Antwerp. Corneille-François Nelis, Bishop of – 1792 Jan 11 &middot; EB fr &middot; A'&zwj;'. <small>Nagezien 2019-12-31.</small></ref>
====Dagboeken====
*De Clercq, Carlo (ed.). Twee dagboeken van Cornelius Franciscus Nelis, laatste bisschop van Antwerpen (d. 1798). Bracke-Van Geert, Wetteren (1937)<ref name="WC1" />
==Literatuur==
*Goethals<span style="font-size:0. Lectures relatives à l'Histoire des Sciences ... en Belgique, t. III, p. 24095em;font-268. Bruxelles weight:bold;color:#555;">(1838*fr)</span> Staes, Pp. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;Annuaire de l'Université catholique de Louvain, 18-28, p. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;229-247.*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Stassart, Annuaire de l'Académie royale de Belgique, XIX, p. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;91-107. (1853)*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> Piot, C. Corneille-François de Nélis 1736-1798. ''Biographie nationale, XV'' col. 568-583 (1899)*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> Prick, Willy J.H. C. F. de Nélis, un homme d’Eglise libéral au Siècle des Lumières. (1942)*Prick<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Willy J.HCarlo. Portraits de l'évêque C.F. Nelis et iconographie de ses oeuvres. ''Revue belge d'archéologie et d'histoire de Nélis in zijn boek l'art 19''p.&#8202;&zwj;155-167. Académie Royale d'Archéologie de Belgique (1950)<ref name="WC1" />*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> Prick, Willy J.H. Corneille-François de Nélis, 18e et dernier évêque d' Anvers (1785-1798) - Un évêque Humaniste et homme d'action à la fin de l'ancien régime''. (1955)<ref>[http://openlibrary.org/works/OL10768954W/Corneille-François_de_Nelis_18e_et_dernier_évêque_d'Anvers_1785-1798_un_évêque_humaniste_et_homme_d'actioǹ_a_la_fin_de_l'ancien_régime Open library]</ref>*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> De Clercq, Carlo. Les oeuvres imprimées de Corneille-François de Nélis. (1955).<ref>[http://books.google.com/books/about/Les_oeuvres_imprimées_de_Corneille_Fran.html?id=BqHWcQAACAAJ Les oeuvres imprimées de Corneille-François de Nélis]</ref>*De Clercq, Carlo. De laatste tien levensjaren van bisschop C.F. Nelis. a) ''Sacris Erudiri X'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;238-297. (1958)<ref>[http://www.persee.fr/doc/rbph_0035-0818_1960_num_38_4_2343 Bibliografie van de Nélisgeschiedenis van België – 1959]. ''Belgisch tijdschrift voor Filologie en Geschiedenis 38-4'' p.&#8202;&zwj;1168. (1960); online: Persée. <small>Nagezien 2020-01-18.</small></ref>; b) (2e vermeerderde druk). Centrum voor historisch onderzoek, Antwerpen (1963)<ref name="WC1" /><ref>[http://www.cageweb.be/cageweb-view?q=%22NELIS%22&start=0&filter=&sort= Cageweb]</ref>*Devolder, Jacques. Algemene bibliografie van publicaties, uitgegeven in de Zuidelijke Nederlanden'. (2003) — vermeldt C.F. Nelis&#8202;&zwj;<ref>[http://books.google.be/books?id=ESZI1o_Db9gC&pg=PA293&lpg=PA293&dq=Corneille-François+de+Nélis&source=bl&ots=jz8ZBC1kiT&sig=UCUQSLvzb7onXfRqMi1BnWXCie8&hl=nl#v=onepage&q&f=false Algemene bibliografie]</ref>*Zie ook [[#Externe links|Externe links]] en [[#Bronnen|Bronnen]]===Correspondentie===*De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à Mgr. Joseph Garampi. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 13'' p. 193-204 (1933)<ref name="VT476">Verschaffel p. 476. <small>Nagezien 2019-12-31.</small></ref>*De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à Simon Pierre Ernst. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 14'' p. 175-190 (1934)<ref name="VT476" />*De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à Patrice François de Neny. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 15'' p. 133-144 (1935)<ref name="VT476" />*De Clercq, Carlo (ed.). Cinq lettres de Corneille-François de Nélis à [[wp:Johann Kaspar Lavater|Jean Gaspard Lavater]]. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 17'' p. 78-106 (1936)<ref name="VT476" />*De Clercq, Carlo (ed.). Quatre lettres de Corneille-François Nelis à Henri van Wijn. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 18'' p. 59-72 (1937)<ref name="VT476" />*Corneille-François Nelis et Jacob-Nicolas Moreau. ''Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Geschiedenis - 111'' p. 93-141. (1946)<ref name="VT476" />*Une lettre napolitaine de Corneille-François Nelis. ''<span title="Bulletin de l'Institut historique belge de Rome">B.I.H.B.R.</span> - 25'' p. 221-241 (1949)<ref name="VT476" />*Corneille-François Nelis et Jean-Baptiste Bodoni. ''De Gulden Passer - 30'' p. 85-110. (1952)<ref name="VT476" /> *Correspondentie van 11 januari 1792 tussen [[wp:Edmund Burke|Edmund Burke]] en Corneille-François Nelis, gepubliceerd in ''Burke, Edmund; Marshall, Peter James (ed.); Woods, John A. (ed.). The correspondence of Edmund Burke – Vol. 7 – January 1792&#8202;-&#8202;August 1794''. Cambridge University Press (1968)<ref><small style="color:#666;"><small>(</small><span style="font-weight:600;">en</span><small>)</small></small> Lowe, Barbara et al. (compilers). [http://books.google.be/books?id=EX0jsDW70BEC&pg=PA96&lpg=PA96&dq=Corneille-François+de+Nélis&source=bl&ots=0LAexwLfwp&sig=x-KTGLxndHw7ZPUEHzlfjeyJ37I&hl=nl#v=onepage&q&f=fals An alphabetical list of the correspondences]. ''The correspondence of Edmund Burke – Vol. 10 – Index'' p. 96. Cambridge University Press; University of Chicago Press (1978). — '&zwj;'Antwerp. Corneille-François Nelis, Bishop of – 1792 Jan 11 &middot; EB fr &middot; A'&zwj;'. <small>Nagezien 2019-12-31.</small></ref> 
==Externe links==
*<span style="font-size:0.95em;font-weight:bold;color:#555;">(fr)</span> Goethals, Félix Victor. [http://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/goToPage/bsb10732702.html?pageNo=250 De Nelis]. ''Lectures relatives à l'histoire des sciences, des arts, des lettres, des moeurs et de la politique en Belgique, et dans les pays limitrophes&nbsp;: commencées en 1818 et publiées en 1837 - tome 3'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;240-268. Edition auteur (impr. C.-J. De Mat), Bruxelles (1838); online: <span title="Bayerische StaatsBibliothek">BSB</span> digital, <span title="Münchener DigitalisierungsZentrum">MDZ</span> Digitale Bibliothek. <small>Nagezien 2020-01-18, incl. [http://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10732702_00007.html volledige titelpagina].</small>
*[http://search.ugent.be/meercat/x/all?q=%22De+Nelis%2C+Corneille+François%2C+1736-1798%22 Universiteitsbibliotheek Gent]
*[http://books.google.be/books?id=yR8PAAAAQAAJ&pg=PA347&lpg=PA347&dq=Corneille-François+de+Nélis&source=bl&ots=3uZJpgRdK_&sig=8Ng9vJvLmnmlaTCbYvcJ0HuF_tc&hl=nl#v=onepage&q&f=false Almanach du clergé catholique romain des Pays-Bas]*Van Sluis, Jacob. [http://images.tresoar.nl/download/letterhoeke14.pdf Bisschop Nelis, Bodoni] (Pdf). ''Letterhoeke - jg. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;5 nr. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;3'' p. &#8202;&zwj;14-15. Tresoar, Leeuwarden (2009)*Wils, Lode. [http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/rbph_0035-0818_2005_num_83_2_7266_t1_0612_0000_1?_Prescripts_Search_tabs1=standard& Bespreking van ''dissertatie van Koll, Johannes. 'Die belgische nation' – Patriotismus und Nationalbewusztsein in den Südlichen Niederlanden im späten 18. Jahrhundert. (1999)'']. ''Belgisch tijdschrift voor Filologie en Geschiedenis 83-2 '' p. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;612. (2005); online: Persée. <small>Nagezien 2019-12-31.</small> *Zie ook [[#Bronnen|Bronnen]].
===Beeldbank===
*[http://www.beeldbankmechelen.be/index2.php?option=com_memorix&task=topview&searchplugin=eenvoudig&Itemid=53&cp=2&pp=1&ft=&ff=&mrxpopup=1&CollectionID=1&PhotoID=SME001009037&RecordID=10375&ResultRecord=0&of=&od= Beeldbank – Portret 1]
|url=http://bib.kuleuven.be/over-ons/publicaties/ex-officina/exofficina-2005-1-extra.pdf
|format=Pdf
|titel=Nelis’ verlicht (druk)werk |werk=<span title="De url bevat de bestandsnaam 'exofficina-2005-1-extra.pdf'; Ex Officina dient nieuwsjes over de bibliotheek van de KU Leuven. In Ex Officina - jg. &#8202;&zwj;17 nr. &#8202;&zwj;&#8202;&zwj;3 (december 2004) aangekondigd te verschijnen in het volgende nummer; evenwel niet in Ex Officina - jg. &#8202;&zwj;18 nr. &#8202;&zwj;1 (2005) maar wel de enige bijdrage als 'extra' daarbij.">Ex Officina - 2005-1 extra</span>
|auteur=Roegiers, Jan
|uitgever=Vrienden van de Universiteitsbibliotheek van de <span title="Katholieke Universiteit Leuven">KU Leuven</span>
|jaar=2005
|accessdate=2019-12-31
}} — Voor vele beweringen ''zonder'' bronindexje: de bron; voor diverse ''met'': een aanvullende bron
*Verschaffel, Tom. [http://books.google.be/books?id=GrZFWqnwgGIC&pg=PA1&lpg=PA510&dq=Corneille-François+de+Nélis&source=bl&ots=slx5qFDb6D&sig=fsreWLAL4vr0QpLep362xgPtmzc&hl=nl#v=onepage&q&f=false ''De hoed en de hond – Geschiedschrijving in de Zuidelijke Nederlanden 1715-1794'']. Verloren, Hilversum (1998). <small>Nagezien 2019-12-31: (uittreksels); zie details hieronder.</small>
==Voetnoten==
<div class="References">
*Gelegenheidsvers: ''"Ornatissimo doctissimoque domino, Domino Cornelio Francisco NELIS Mechliniensi celeberrimi paedagogii castrensis philosopho emerito in solemni quator paedagogiorum concursu primo in artibus"'' druksel (1753) is te vinden in het Mechelse stadsarchief: V[aria] 473 3. Een farde van 70x60cm met 173 druksels en handschriften (eind 2018 bij de Iconografie op de tweede verdieping), als item 3 en quasi identiek doch aangevuld met ''"renuntiato XXI octobris MDCCLIII"'' als item 133 (volgens [http://stadsarchief.mechelen.be/inventaris-van-het-bestand-varia Inventaris van het bestand 'Varia']. Stadsarchief Mechelen). Is dit wat de [[#Bronnen|bron]] 'Cavalcade (etc)' Laurentius Vander Elst, Mechelen (1753) bedoelde met ''"Van het Stads&#8201;&zwj;-&#8201;huys langs de <span title="De Koeistraat (Koestraat) was de huidige Frederik de Merodestraat">Koy-straet</span> naer de Publieke Schole onder de bestieringe van de Priesters van het Oratorie&nbsp;, alwaer naer een Latynsche aenspraek Hem'' [de primus Nelis] ''sal worden Opgedraegen een Dicht"''&#8202;&zwj;? Item 131 slaat op dezelfde huldiging.
<references group="N" />
</div>
[[Categorie:Politici]]
{{DEFAULTSORT:NELIS, CORNELIUSFRANCISCUS}}
<!--
*(fr) De Clercq, Carlo. Corneille François Nelis, dernier évêque d'Anvers (1784-1794). ''La Revue catholique des idées et des faits - tome 13'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;XL-XLI; 11-13. (1934)<ref name="DS1">
*(fr) De Clercq, Carlo. Corneille François Nelis, dernier évêque d'Anvers, homme d'Etat, philosophe et humaniste. ''Annales Prince de Ligne - tome 18'' p.&#8202;&zwj;&#8202;&zwj;32-40. (1937)<ref name="DS1">
*(fr) Prick, W.J.H.. Corneille-François de Nelis, 18e et dernier évêque d'Anvers (1785-1798). Un évêque humaniste et homme d'action à la fin de l'ancien régime. Onuitgegeven doctoraatsscriptie, UCL (1946)<ref name="DS1">
*(fr) Prick, W.J.H.. Corneille-François de Nelis&nbsp;: un homme d'Eglise libéral au siècle de Lumières (1736-1784), Nancy (1942)<ref name="DS1">
-->
Controleur, bureaucraten, controlegebruikers, emailconfirmed, phantom, rollback, beheerders
13.453
bewerkingen